Je zou bijna zin krijgen in een gezin met 8 kinderen als je een willekeurige social media timeline moet geloven. Leuke activiteiten, kleine verrassingen, liefdevolle momenten. Wat heeft iedereen een geweldige relatie zeg! Je zou haast denken dat scheiden niet meer bestaat…

Totdat in offline ontmoetingen – met vrienden, kennissen of de kapper – zich de niet-rooskleurige versies achter de mooie statusupdates onthullen. Wat is dat toch, dat iedereen zich mooier wil voordoen dan dat men werkelijk is. Wat is er mis aan ‘gewoon’. Voor wie en met welk doel slooft men zich uit. Hoeveel is er fake en uiterlijk vertoon. Hoe veel echt? Welke waarheid schuilt er achter online identiteiten?

Need to belong

Elke minuut van de dag worden er 100.000 tweets verstuurd, 2 miljoen zoekopdrachten via Google verzonden, 684.478 berichten gedeeld via Facebook, 3.600 foto’s gedeeld op instagram en 48 uur aan video ge-upload op Youtube. Social Media houden de gemoederen dus flink bezig. Waarom heeft men de behoefte om zoveel tijd op Social Media door te brengen?

Uit een reviewstudie naar redenen om Facebook te gebruiken (Nadkarni en Hofmann, 2011) blijkt dat de ‘need to belong’ en ‘need for selfpresentation’ de voornaamste motivatoren zijn. Dat wil zeggen, dat men door het hebben van online profielen een gevoel krijgt ‘erbij te horen’. That makes sense, kan je zeggen. Het is vervelend als iedereen op een verjaardag al op de hoogte lijkt te zijn van de laatste need-to-knows en jij de vraag moet stellen ‘Uhm, waar hebben we het over?’.

Need for selfpresentation

Het verlangen aan zelfpresentatie komt vanuit een diepere behoefte. Mensen geven standaard de voorkeur aan het presenteren van zichzelf op een sociaal gewenste manier; bijvoorbeeld als een aardig, net en slim persoon. Als men daarbij het motief heeft een positief beeld bij de ontvanger te verwerven, noemt men dit strategische zelfpresentatie (Goffman, 1959; Schlenker & Leary, 1982: 643-644). En juist op Social Media platforms, waar men zich zeer bewust is van een aanwezig publiek, wijst onderzoek uit dat strategische zelfpresentatie hoogtij viert.

Mensen willen zich bovendien anders presenteren aan weak ties – personen die ze nog niet eerder hebben gezien of nauwelijks kennen -, dan aan de strong ties – mensen met wie ze goed omgaan – (Dianne M. Tice et al. (1995). Daaruit kan een voorzichtige conclusie kunnen worden getrokken dat een groot percentage van de online vrienden meer in de categorieën vage vrienden, kennissen, niet-naaste-familie en collega’s vallen dan dat ze deze tot dierbare naasten rekenen. Waarom zou men zich tenslotte mooier presenteren wanneer er alleen maar dierbare naasten in de online netwerken zouden bevinden.

Eenzaam aan de top

Dat het posten van positieve berichten een mooiere online identiteit creëren is duidelijk. Worden mensen hier echter gelukkiger van? Het antwoord daarop is: ‘nee’. De positieve berichtgeving heeft ook een keerzijde. Een op de drie ondervraagden die actief is op Facebook, is wel eens jaloers of voelt zich rottig vanwege berichten die anderen op Social Media zetten (aldus onderzoek door de Humboldt universiteit, Berlijn).

Zijn we in een wereld terecht gekomen waarbij iedereen elkaar wil overbieden en uiteindelijk de jaloezie de winnaar is. Ik hoop het niet! Buiten het feit dat Social Media in mijn ogen platforms zijn waar echte en authentieke verhalen gedeeld dienen te worden.

Want online of offline, ‘echte’ mensen – daar draait het toch om?

AvatarDit is een gastblog van Clarinda Moonen. Clarinda is werkzaam bij THINNC the innovation company als Social Media Strateeg. Bij het verkennen van de online grenzeloze mogelijkheden ligt haar passie. Ze is altijd in voor mooie afspraken en verrassende ontmoetingen en online te vinden op: @THINNC @clarindamoonen en facebook.nl/THINNC

Ook een keer een gastblog schrijven? Kijk dan op deze pagina


Geschreven door